GAZETA SARLAVHALARINING SEMANTIK TUZILISHI VA STILISTIK XUSUSIYATLARI: GAZETA SARLAVHALARINING SEMANTIK TUZILISHI VA STILISTIK XUSUSIYATLARI - Nurlimuratova, Periyzat (Журнал иностранных языков и лингвистики, 2025)
Gazeta sarlavhalarining semantikasi odamlarning ommaviy amaliyotida erishilgan obyektiv dunyoni aks ettirish va bilish natijalarini ifodalaydi. Gapning ifoda planiga ko‘ra leksik-semantik, bir tomondan, tanlangan mavzu doirasi bilan belgilanadi. Gaplar dunyoning turli burchagida millatiga qarab turlicha tuzilishi mumkin, biroq ularning barchasi, tabiiyki, bir xil kommunikativ maqsadni bajaradi. Bunda sub’yektiv lisoniy birlikdan farqli bo‘lgan predikat, sub’yekt poziоtsiyasi va predikator qatorida leksik birliklar, shuningdek, leksik qiymatlarni oshirishga xizmat qiladigan ikkilamchi vositalar – nutq jarayonivy doim derivatsiyani hosil qiluvchi "tashkilotchi" so‘zlar ishtirok etadi. Shular yordamida til nutqiy faoliyatni amalga oshirish jarayonida muloqot, nutqiy aloqa vositasi va ayni paytda fikrlash vositasi va quroliga aylanadi. Rus tilshunosi Jinkin iborasi bilan aytganda, til nutqda yashaydi, yaratiladi va unda doimo takrorlanadi. Zero, tilning eng muhim funksiyalaridan biri kommunikativlikdir. Bu funksiya faqat nutq orqali amalga oshadi. Til o‘zining kommunikativ maqsadini nutq egasi orqali namoyon etadi, unga ta’sir qilish va ta’sirlanish, his-tuyg‘ularni yetkazish va uni qabul qilish, tasvirlash va tushunish kabi boshqa murakkab funksiyalarni bajarish imkonini beradi. Tilsiz nutq, nutqsiz til tabiiy kommunikativ mahsulotga aylanmaydi.